Atatürk’ü Anma, Gençlik ve Spor Bayramı, her yıl 19 Mayıs tarihinde kutlanan, Türkiye Cumhuriyeti ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin resmî bayramıdır.
Türk Milleti Birinci Dünya Savaşı sonrasında kötüleşen koşullar içinde kurtuluş çareleri ararken büyük bir lider Mustafa Kemal Atatürk ortaya çıktı ve Samsun’a ayak basarak “Kurtuluş” yolunu açtı. Dolayısıyla Atatürk’ün 16-19 Mayıs 1919 İstanbul’dan başlayan yolculuğu bir kurtuluş dönemini simgeler.
Cumhuriyetin ilanıyla neticelenen sürecin başlangıcı olarak kabul edilen Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün 19 Mayıs 1919’da Samsun’a çıkışı, millet olarak varlığımızı güçlendiren, umutlarımızı canlandıran ve yolumuzu aydınlatan tarihi bir adımdır. Türk Milletinin yeniden şahlanışının timsali olan 19 Mayıs 1919 günü atılan ilk adımla Milli Mücadele süreci başlamıştır. Türk Milleti , Büyük Atatürk’ün önderliğinde başlatılan var olma mücadelesini emsalsiz bir zaferle sonuçlandırarak, tarih sahnesine başı dik olarak çıkmayı başarmıştır. Bu milli ruh, Kurtuluş Savaşı’nın zaferle sonuçlanmasını ve millet egemenliğine dayanan; bağımsız, modern bir devletin kurulmasını da mümkün kılmıştır.
Gençlik ve Spor Bayramı’nın neden 19 Mayıs olduğu ile ilgili çeşitli söylemler mevcut. Bunlardan en çok kabul göreni gerçek doğum tarihi bilinmese de Atatürk’ün doğum gününün 19 Mayıs olmasıdır. Atatürk vefatından yaklaşık 4 ay önce bu anlamlı günün gençlere emanet edilmesini ister.
20 Haziran 1938 yılında çıkarılan yasa ile birlikte bu bayram ‘Gençlik ve Spor Bayramı’ adını alır ve 1980 yılına kadar bu isimle kutlanır. 1981 yılında ‘19 Mayıs Atatürk’ü Anma Gençlik ve Spor Bayramı’ adını almıştır. Böylelikle 19 Mayıs hem Atatürk’ün doğum günü, hem Nutuk’un yazılmaya başlandığı yıl, hem bağımsızlık mücadelesinin ilk adımı hem de gençlik bayramının tarihsel sürecinin birleşimidir.
İstiklal mücadelemizin sembolü olan 19 Mayıs’ın Gençlik ve Spor Bayramı olarak ilan edilmesi, geleceğimizin teminatı ve umudumuz olan gençlere verilen önemin bir göstergesidir.
Büyük kurtarıcımız Gazi Mustafa Kemal Atatürk bu bayramı Türk gençliğine armağan etmiştir. Türk milletini ileri götürecek olanların ve köhnemiş fikirlere karşı gelecek olanların genç fikirler olduğunu görmüştü.
Bu nedenle de gençliğe armağan ettiği ve “Gençlik ve Spor Bayramı” olarak kutlanan 19 Mayıs Türkiye Cumhuriyeti’nin tarihindeki en önemli dönüm noktalarından biridir.
“Ey Türk gençliği! Birinci vazifen; Türk istiklalini, Türk cumhuriyetini, ilelebet muhafaza ve müdafaa etmektir.”
” Ey Türk istikbalinin evladı! İşte, bu ahval ve şerait içinde dahi vazifen, Türk istiklal ve cumhuriyetini kurtarmaktır. Muhtaç olduğun kudret, damarlarındaki asil kanda mevcuttur.”
