Bazı şehirler vardır..
Haritaya bakınca küçük görünür ama aslında içinde koca bir tarih taşır.
Milas işte böyle bir şehir.
Binlerce yıl boyunca medeniyetlerin gelip geçtiği, kralların hüküm sürdüğü, tüccarların yollarının kesiştiği, çiftçinin toprağa emek verdiği bir şehir.
Ama bugün kendimize sormamız gereken çok önemli bir soru var;
Milas’ın hafızası nerede?
Çünkü bir şehir sadece binalardan ibaret değildir.
Bir şehir; hatıralardan, hikayelerden, yaşanmışlıklardan oluşur.
Ve o hafıza kaybolursa şehir ayakta kalsa bile ruhunu kaybeder.
Milas’ın hafızası önce taşların içinde saklıdır.
Bugün Milas ovasına baktığınızda karşınıza çıkan sütunlar, kaleler ve anıtlar bize binlerce yıl öncesinden seslenir.
O görkemli sütunlarıyla hâlâ ayakta durur. Yüzyıllardır bu toprakları tepeden izler.
Anadolu tarihinin en önemli mezar yapılarından biri olarak hala konuşur.
Roma döneminden bugüne kalan bir zaman kapısı gibidir.
Bu eserler bize şunu hatırlatır;
Milas sıradan bir şehir değildir.
Ama bir şehrin hafızası sadece taşlarda olmaz.
Milas’ın hafızası aynı zamanda insanların dilindedir.
Eski kahvehanelerde oturan amcalar…
Pazar yerinde sohbet eden teyzeler…
Eski esnaflar…
Onlar size bir sokağın eski adını anlatır.
Bir zamanlar burada hangi dükkanın olduğunu söyler.
Bir düğünün, bir bayramın, bir yangının hikayesini hatırlar.
Yani aslında Milas’ın hafızası biraz da insanların kalbindedir.
Bir başka hafıza ise fotoğraflardadır.
Siyah beyaz düğün fotoğrafları…
Eski panayırlar…
Yıkılmış sinemalar…
Artık olmayan kahvehaneler…
Bir sandığın içinden çıkan bir fotoğraf bazen koca bir şehrin geçmişini anlatır.
Ama asıl tehlike burada başlıyor.
Çünkü bu hikayeler yazılmazsa…
Bu fotoğraflar toplanmazsa…
Bu anılar kayıt altına alınmazsa…
Bir gün hepsi sessizce yok olur.
Bir şehir bir anda değil, yavaş yavaş hafızasını kaybeder.
İşte tam bu yüzden Milas’ın artık yeni bir projeye ihtiyacı var.
“Milas Hafıza Merkezi”
Bir yer düşünün…
Eski fotoğrafların toplandığı…
Yaşlılarla röportajların yapıldığı…
Milas’ın kaybolan mesleklerinin anlatıldığı…
Eski düğünlerin, geleneklerin, hikâyelerin kaydedildiği…
Bir şehir arşivi.
Yani Milas’ın geçmişini geleceğe taşıyan bir hafıza evi.
Çünkü şehirler sadece yollarla büyümez.
Şehirler hatıralarla büyür.
Eğer biz bugün Milas’ın hikâyelerini toplamazsak…
Yarın bir çocuk bize şu soruyu soracak;
“Milas nasıldı?”
Ve biz cevap veremeyeceğiz.
Ama eğer bugün harekete geçersek…
Milas sadece tarihi olan bir şehir değil, hafızasını koruyan bir şehir olur.
Ve o gün geldiğinde herkes şunu söyleyecek; “Milas sadece geçmişi olan bir şehir değil…
Geçmişini geleceğe taşıyan bir şehir.”
Çünkü bir şehir hafızasını kaybetmezse, asla kaybolmaz.
