Milas’ın kıyısında,
Kıyıkışlacık’ta…
Bir balıkçı mahallesinin sakin sabahında, denizin hemen kenarında taşlar görürsünüz.
Öyle gösterişli değil. Öyle “beni çek, paylaş” diye bağıran türden hiç değil.
Ama o taşlar iki bin yıldır susarak konuşuyor.
Orası İasos Antik Kenti.
İasos bir yarımada üzerine kurulmuş antik çağda ada görünümünde. Limanları güçlü, ticareti canlı, balığı meşhur. Öyle ki Roma döneminde zenginliği dilden dile anlatılmış.
Şimdi bir an gözünüzü kapatın.
Rüzgar aynı rüzgar, deniz aynı deniz ama kıyıda Roma tüccarları var. Bir yanda balık ağları, diğer yanda mermer bloklar. Tiyatronun basamaklarında siyaset konuşuluyor. Agorada ticaret pazarlığı yapılıyor.
Ve bugün…
Aynı basamaklarda martılar.
İasos’u farklı kılan şu;
Tarih burada vitrinde değil, hayatın içinde.
Sur duvarları evlerin yanı başında.
Antik liman, günümüz teknelerinin gölgesinde.
Bazı kalıntılar denizin içinde; su çekilince taşlar ortaya çıkıyor. Sanki şehir, “Ben buradayım” demek için suyun altından nefes alıyor.
Bu şehir, Pers’i gördü.
Helenistik dönemi yaşadı.
Roma’yı ağırladı.
Bizans’a direndi.
Ama en büyük direnişini zamana karşı verdi.
Bodrum’un ışıltısı konuşulur.
Ama Milas’ın derinliği pek konuşulmaz.
İasos da öyle.
Görkemli bir tanıtım kampanyası yok.
Otobüs otobüs turist yok.
Ama ruh var, sessizlik var ve insana kendini küçük hissettiren o kadim zaman duygusu var.
Şimdi dürüst olalım.
Bu topraklarda yaşıyoruz ama kaçımız gidip o tiyatronun basamaklarına oturdu?
Kaçımız denizin içindeki taşlara bakıp “Burada kimler yaşadı?” diye düşündü?
İasos bir gezi noktası değil sadece, bir yüzleşme alanı.
Biz zamana yetişemediğimizi sanıyoruz.
Oysa zaman, orada iki bin yıldır sabırla bekliyor.
Bir gün sabah erken saatte gidin kalabalık yokken, deniz sakinken antik limanın kıyısında durun.
Rüzgar yüzünüze çarpsın.
Tiyatronun taşlarına dokunun ve şunu hissedin; Ne bu topraklar sıradan nede Milas sıradan belki de mesele şu;
Biz bakmayı unuttuk.
İasos sizi çağırmıyor, bağırmıyor. Reklam yapmıyor.
Ama bir kez giderseniz.!!
Dönüş yolunda içinizde tuhaf bir istek olur.
“Bu tarihi daha derin görmek, daha çok anlamak ve sahip çıkmak gerekiyor.”
İşte o an, İasos amacına ulaşmış olur.
