1. Bölüm
Kuruluşlarda savurganlığı önlemede kabullenme, sezinleme, tanıma, çözümleme olmak üzere dört aşamadan söz edilebilir (Açıkalın, 1985, s.40).
1-Sezinleme: Kurum yöneticileri ve diğer çalışanların savurganlık konusunda duyarsız olması halinde sorun onları rahatsız etmez ve çözüm için de çaba harcanmaz. Bu fark edildiğinde yönetimin denetim yoluyla uyarılması ve yönetime rehberlik edilmesi yararlı olacaktır.
2-Kabullenme: Kuruluşlarda savurganlığın varlığının kabul edilmiş olması, savurganlığı önlemenin ya da en aza indirmenin ön koşuludur. Kabullenme savurganlığın çözülmesi gereken bir sorun olduğunu ortaya koyar. Eğer var olan savurganlık görmezlikten gelinir ise, o ortadan kalkmayacağı gibi artarak devam edecektir.
3-Tanıma: Yöneticilerin örgütte savurganlık olduğunun farkında olması, sorunu tanıması demektir. Savurganlığı sadece maddenin tüketiminden öte, zaman, emek vb. kayıplar olarak bilen yönetici, tanıdığı bu sorunu daha kolay çözebilir.
4-Çözümleme: Kuruluşta savurganlığın olduğunu kabullenmek, zaman kaybetmeden duyarlılık göstermek ve tanımak, daha sonra sorunu analiz etmek gerekir. Analiz sonucunda savurganlığın nedenleri ortaya çıkar. Nedenleri bilinen sorunların çözümü de kolay olur.
Kamu kurumlarında yapılan harcamalarının en önemli kaynağı, halktan toplanan vergilerdir. Vergilerin yerli yerinde ve tasarruf anlayışı içinde harcanması ve vatandaşlarımıza ihtiyaçları olan kaliteli hizmetin sunulması Devletin en önemli görevlerindendir. Mevcut kaynakların hizmet kalitesini düşürmeden, verimli, tutumlu ve etkin bir şekilde kullanılması için uyulması gerekli önlemler aşağıda belirtilmiştir. (http://www.maliye.gov.tr.2004,s. 1-5).
1-İş gücü tasarrufu konusunda alınabilecek önlemler: İşlerin görev tanımları yapılmalı, ihtiyaç olduğu kadar personel uzmanlık alanında istihdam edilmeli; mevcut personel eğitilmeli, kurum içinde dengeli dağıtılmalı, moral ve motivasyon sağlanmalıdır.
2-Kaynak kullanımında uygulanacak tasarruf önlemleri: Kurumlar bütçelerinde yer alan ödenekleri harcama programına uygun olarak, hizmet önceliklerine göre kullanmalı, kaynağı olmayan ihaleler ve projeler ile atıl kapasite yaratan yatırımlar yapılmamalı, yurtiçinde ve yurtdışında yapılan resmi toplantılara katılımlar iyi planlanmalı, ek maliyete sebebiyet verilmemelidir.
3-Elektrik, su, akaryakıt ve ulaşım araçları kullanımına ilişkin tasarruf önlemleri: Elektrik, su depolama ve dağıtımı tesisatları, binaların ısınmasıyla ilgili donanım, tekniğine uygun yapılmalı, şartnamelere uygun malzeme kullanılmalıdır. iş makineleri ve ulaşım araçları amaçları dışında kullanılmamalı, bunların düzenli bakım ve kontrolleri yapılmalıihtiyaç ötesi ve kişisel çıkarlar için kullanılmamalıdır.
4- İlaç ve tıbbi malzeme tüketimi, kırtasiye ve demirbaş malzeme kullanımı, haberleşme ve bilgi işlem sistemlerine ilişkin tasarruf önlemleri: Tıbbi cihazlar ile ilaç ve sarf malzemelerinin yurtiçi, yurtdışı alımlarının kurum yararı gözetilerek yapılması, bu alanda gereksiz tüketimin ve yersiz ödemelerin önlenmesi, aşırı tüketimin kullanana ve devlete getireceği zarara dikkat çekilmesi gerekir. Bilimsel içerikli olmayan, daha çok sosyal ve tanıtım amaçlı olarak yayımlanan, basılı yayınlar sınırlandırılmalı, telefon, fotokopi, bilgisayar ve faks gibi makinelerin bakım onarımları yapılmalı; kağıt kalem; sarf malzemeleri amaçlarına ve ihtiyaca uygun kullanılmalıdır.
