23 Nisan 1920’de Ankara’da Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) açılarak Türk milletinin iradesi ve egemenliği tüm dünyaya ilan edilmiştir. Mustafa Kemal Atatürk önderliğinde açılan bu meclis, Milli Mücadele’nin merkez üssü olmuş ve Türk halkının kendi geleceğini tayin etme hakkını fiilen kullanmaya başladığı dönüm noktası olarak kabul edilmiştir.
Mustafa Kemal Atatürk önderliğinde 23 Nisan 1920 tarihinde Ankara’da açılan ilk ‘Büyük Millet Meclisi’, Türkiye’nin Milli Mücadele tarihinde bir dönüm noktası niteliğindedir. Her ilin, o ilden seçilen beş vekille temsil edildiği meclis açıldığında ülkenin koşulları nasıldı?
Kurulmasına neden ihtiyaç duyulmuştu?
105 yıl sonra baktığımızda 1920 Meclisi neden önemli? Bugüne kıyasla ne gibi farklı özelliklere sahip? Meclis’in yetkileri o günden bugüne zaman içinde nasıl değişti?
Merhum Demirel, bu konu da “Daha cumhuriyet kurulmadan önce böylesine çok değerli bir mirasımız vardı. İktidar muhalefet ilişkileri ve kürsü dokunulmazlığı, görüşme serbestliği, demokratik tartışma adabı ve ortamı açısından gerçekten eşsiz bir mirastır bu. Bu mirasa sahip çıkmamız yerinde olacaktır” demiş idi.
Acaba bu sözler gerçek oldu mu?
Türkiye Büyük Millet Meclisinin açılış yıldönümü olan 23 Nisan’da Türkiye Cumhuriyeti ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde kutlanan ulusal ve resmî bir bayramdır. Türkiye Cumhuriyeti’nin ilk ulusal bayramı olma özelliğini taşıyan bu bayram, Türkiye’de 1921’den itibaren “23 Nisan Millî Bayramı” adıyla kutlanmaya başlanmıştır.
İlk başta yasal adı “Çocuk Bayramı” olmasa da, daha sonra çocuklara neşeli bir gün geçirtme ve Himaye-i Etfal Cemiyeti’ne gelir yaratma amacıyla 1927’den itibaren çocuk bayramı olarak kutlanmıştır. Bayramın adı 1935’te “Hâkimiyet-i Milliye Bayramı”, 1981 yılında ise “Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı” olmuştur.
UNESCO’nun 1979’u “Çocuk Yılı” olarak duyurmasının ardından, devlet kanalı Türkiye Radyo Televizyon Kurumu’nun TRT Uluslararası 23 Nisan Çocuk Şenliği’ni başlatması ile bu bayram uluslararası düzeye taşınmıştır.
Devrin Cumhurbaşkanı Mustafa Kemal Atatürk’ün 1933 yılında başlattığı, 23 Nisan’da çocukları makamına kabul edip onlarla sohbet etme âdeti bu bayramın bir parçası olarak yaygınlaşıp gelenekselleşmiş; devlet adamlarının makam koltuklarına çocukları oturtma geleneği 2013 yılına kadar devam etmiştir. Yine 1933’te stadyumlarda beden hareketleri gösterileri ile kutlama geleneği başlamış; bayramın stadyumlarda binlerce öğrenci ve devlet protokolünün katıldığı gösterilerin yerini 2013’ten itibaren, sokaklarda karnaval havasında kutlamalar almıştır.
23 Nisan’ın Türkiye’de ulusal bayram olarak kabul edilmesinin nedeni, 1920’de o gün Türkiye Büyük Millet Meclisinin açılmış olmasıdır.
İstanbul’un işgal edilerek Meclis-i Mebusan’ın kapatıldığı dönemde Anadolu’da bir direniş başlamış ve bu direnişin bir sonucu olarak Mustafa Kemal Paşa’nın çağrısı ile Ankara’da bir meclis toplanmıştı.
Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı, TBMM’nin açıldığı “23 Nisan” gününde her yıl kutlanmaktadır.
Milletvekili seçimleri Mustafa Kemal Paşa’nın Ankara’da bir meclisin toplanacağını ve neden toplanması gerektiğini açıklayan 19 Mart 1920 tarihli bildirisiyle başladı, yine Mustafa Kemal Paşa’nın 21 Nisan’daki genelgesiyle meclisin açılacağı tarih duyuruldu ve seçilen milletvekillerinin Ankara’ya gelmesi istendi. Meclis, 23 Nisan 1920’de Ankara’da belirlenen 337 milletvekilinden 115’inin katılabildiği ilk toplantısını gerçekleştirdi. Bugün ki milletvekili sayımıza dikkat ediniz. Nüfus artışındandır.
Büyük kurtarıcımız Gazi Mustafa Kemal Atatürk meclisi oluşturduğunda yapılması istenenlerin bugün hiçbiri gerçek olmamıştır. İlk amaç demokratik bir yaşamın sağlanması idi… Laik ve hür bir Türkiye hayali ile kurulmuş olan meclisimiz bu yaşadığımız günlerde, esas amacından çıkmış, çıkarılmıştır.
Millet Meclisimizle millî devletimizin Ankara’da ilk teşkile günü olan millî bayram, çocuk günü olarak tesbii edilmiştir.
Günümüz de millet meclisimiz, kendi çıkarları için çabalayan siyasiler ile dolmuştur. Tek amaçları kendi çıkarları olan bu vekiller, yurdumuzun içerisinde bulunduğu gerek ekonomik gerek ise anti laikliğin ve eşitsizliğin farkında olmaksızın görev yaptıklarını sanmaktadırlar.
Yaşasın Türkiye Cumhuriyeti, yaşasın Türk milleti.
