Tariş 153 No.lu Zeytin ve Zeytinyağı Tarım Satış Kooperatifi Başkanı Ahmet Durmaz: “Böyle giderse ürünün yüzde 50’sinden fazlası dalında kalır”
6-7-8 Kasım tarihlerinde “Zeytinden Denize, Tarihten Geleceğe” mottosuyla 12’ncisi düzenlenecek Uluslararası Milas Zeytin, Zeytinyağı ve Turizm Festivali öncesinde Milas zeytinciliğinin geleceğine ilişkin önemli değerlendirmelerde bulunan Tariş 153 No.lu Zeytin ve Zeytinyağı Tarım Satış Kooperatifi Yönetim Kurulu Başkanı Ahmet Durmaz, üreticinin yüksek girdi maliyetleri karşısında giderek daha fazla zorlandığını söyledi. Bu yıl rekoltenin yüzde 30-40 civarında olmasının beklendiğini belirten Durmaz, zeytinin kaliteli, ancak üreticinin buruk olduğunu ifade etti.
Milas’ın en önemli tarımsal değerlerinden biri olan zeytinde yeni sezon öncesi üreticinin gözü fiyatlarda ve üretim maliyetlerinde. 6-7-8 Kasım tarihlerinde gerçekleştirilecek 12’nci Uluslararası Milas Zeytin, Zeytinyağı ve Turizm Festivali ise zeytin ve zeytinyağının yanı sıra kentin sahip olduğu tarih, doğa ve turizm değerlerinin de öne çıkarılacağı bir organizasyon olarak hazırlıklarını sürdürüyor.
Milas Çizgi Gazetesi olarak, hasat sezonu öncesinde 153 No.lu Tariş Zeytin ve Zeytinyağı Tarım Satış Kooperatifi Yönetim Kurulu Başkanı Ahmet Durmaz ile gerçekleştirdiğimiz söyleşide, yeni sezon beklentilerini, üreticinin yaşadığı sorunları, zeytinyağında kaliteyi, fiyat tartışmalarını ve yaklaşan Zeytin Hasat Şenliği’nin Milas açısından önemini konuştuk.
REKOLTEDE DÜŞÜŞ, KALİTEDE UMUT
Yeni sezonun arifesinde olduklarını belirten Ahmet Durmaz, bu yıl Milas ve çevresinde zeytin rekoltesinin yüzde 30-40 civarında gerçekleşmesini beklediklerini söyledi. Rekoltenin düşük olmasına karşın kaliteli bir zeytin yılı yaşanabileceğini ifade eden Durmaz, kaliteli zeytinin kaliteli yağ açısından üreticinin yüzünü güldürebileceğini ancak ekonomik koşulların üreticinin sevincini gölgelediğini dile getirdi.
Durmaz’a göre asıl sorun yalnızca rekoltenin düşük olması değil, üretim maliyetlerinin her geçen gün yükselmesi. Mazot, işçilik, gübre ve ilaç başta olmak üzere üretimin bütün kalemlerinde ciddi artış yaşandığını belirten Durmaz, zeytinyağı fiyatlarının ise üreticinin maliyetlerini karşılamakta yetersiz kaldığını söyledi.
2023 yılında zeytinyağında taban fiyatın 300 lira seviyesinde olduğunu hatırlatan Durmaz, bugün 140-150 lira seviyelerinden söz edildiğini belirterek, mevcut tablonun üreticiyi olumsuz etkilediğini kaydetti.
“Bu durum daha ne kadar sürdürülebilir?” sorusunun üretici açısından büyük önem taşıdığını belirten Durmaz, böyle devam etmesi halinde ürünün önemli bir bölümünün dalında kalabileceği uyarısında bulundu.
“ARTIK BAŞKA ŞEYLERİ KONUŞMALIYIZ”
Zeytin üretiminde artık yalnızca fiyat ve maliyet sorunlarının konuşulmaması gerektiğini ifade eden Durmaz, üretimin kalitesinin yükseltilmesi ve Milas zeytinyağının daha yüksek katma değerle pazarlanması gerektiğini söyledi.
Durmaz, “Zeytinimizi daha kaliteli nasıl yetiştiririz, nasıl daha kaliteli yağ elde ederiz, yağımızı hem iç piyasada hem de yurt dışında nasıl daha yüksek ücretlerle ihraç ederiz ve üreticimizin daha iyi gelir elde etmesini nasıl sağlarız?” sorularına yanıt aranması gerektiğini belirtti.
Ancak mevcut ekonomik koşullar nedeniyle üreticinin bugün bu konulardan önce ayakta kalma mücadelesi verdiğini ifade eden Durmaz, üretim maliyetleri düşürülmeden veya üretici geçmiş yıllarda olduğu gibi ciddi oranlarda desteklenmeden sorunun çözülmesinin zor olduğunu söyledi.
TAĞŞİŞE KARŞI DAHA SIKI DENETİM
Zeytinyağında üreticinin ve sektörün karşı karşıya olduğu sorunlardan birinin de tağşiş olduğunu belirten Durmaz, bazı ürünlerde zeytinyağı yerine farklı yağların kullanıldığına ilişkin örnekler verdi. Bunun hem tüketiciyi hem de dürüst üreticiyi mağdur ettiğini ifade eden Durmaz, tağşişin önlenmesinin yolunun daha sıkı ve sürekli denetimden geçtiğini söyledi.
Durmaz, denetimlerin yapıldığını ancak daha güçlü bir denetim mekanizmasına ihtiyaç bulunduğunu dile getirdi.
“YA GİRDİ MALİYETLERİ DÜŞÜRÜLECEK YA DA ÜRETİCİ DESTEKLENECEK”
Zeytinyağı sektöründeki fiyatların yalnızca tağşiş veya taban fiyat üzerinden değerlendirilmemesi gerektiğini belirten Durmaz, yüksek girdi maliyetlerinin üreticinin rekabet gücünü doğrudan etkilediğini söyledi.
Kaliteli üretim, standartlara uygun sıkım ve ambalajlamanın tek başına yeterli olmadığını ifade eden Durmaz, üreticinin iç piyasada kazanç elde edebilmesi için maliyetlerin düşürülmesi gerektiğini, bunun mümkün olmaması halinde ise üreticinin desteklenmesi gerektiğini belirtti.
Geçmiş yıllarda zeytinyağı ihracatına getirilen kısıtlamaların sektörde ciddi kayıplara yol açtığını da hatırlatan Durmaz, ihracat yeniden açılmış olsa da Türkiye’nin dünya pazarındaki yerini kaybettiğini söyledi.
“ÜRETİCİ ZEYTİNLİĞE GİTMEKTEN VAZGEÇERSE…”
Milas’ın kırsalında zeytinin birçok üretici için temel geçim kaynağı olduğunu belirten Durmaz, fiyatların üreticinin maliyetlerini karşılamaması halinde zeytinliklere verilen bakımın da zaman içerisinde azalacağı uyarısında bulundu.
Kendi köyü Şenköy’den ve bölgedeki üreticilerden edindiği gözlemlere göre rekoltede düşüş olduğunu belirten Durmaz, maliyetlerin üreticinin en önemli sorunu olduğunu yineledi.
“Böyle devam ederse biz de zeytinlerimize bakamayacak duruma geleceğiz” diyen Durmaz, üreticinin zeytinlikten çekilmesinin yalnızca çiftçiyi değil, Milas ekonomisini, fabrikaları ve ülke ekonomisini de etkileyeceğini vurguladı.
TARİŞ FABRİKASI YENİ SEZONA HAZIR
153 No.lu Tariş Kooperatifi’nin yeni sezon hazırlıklarını da anlatan Durmaz, fabrikanın dış ve iç temizliğinin yapıldığını, makinelerin A’dan Z’ye elden geçirildiğini söyledi.
Amaçlarının ortaklarının daha temiz ve kaliteli yağ elde etmesini sağlamak olduğunu belirten Durmaz, personelin uzmanlık eğitimlerine de önem verdiklerini kaydetti. İki personelin ekspertiz kursuna gönderilerek sertifikalarının alındığını, iki ustanın da bilgilerini pekiştirmek ve üreticilere daha iyi hizmet verebilmek amacıyla eğitime gönderildiğini ifade etti.
Fabrikada hem sıcak hem de soğuk sıkım yapıldığını belirten Durmaz, tesisin makine ve ekipmanlarının her yıl düzenli olarak bakımdan geçirildiğini söyledi.
Kooperatifin yaklaşık 1000 ortağının bulunduğunu, bunların yaklaşık 600’ünün aktif ortak olduğunu belirten Durmaz, tesisin önceliğinin kooperatif ortakları olduğunu, bunun yanında dışarıdan gelen üreticilerin de zeytinlerinin kabul edildiğini ifade etti.
TABAN FİYAT İÇİN BAKANLIĞA ÇAĞRI
Üreticinin içinde bulunduğu ekonomik koşullar nedeniyle taban fiyat konusunda girişimlerini sürdürdüklerini belirten Durmaz, konuyu üst birlik aracılığıyla Bakanlığa taşıdıklarını söyledi.
Amaçlarının üreticiyi kurtaracak bir fiyat seviyesine ulaşılması olduğunu ifade eden Durmaz, bundan yaklaşık iki ay önce Muğla’ya gelen Bakan’a da hazırladıkları dosyayı sunduklarını ve üreticinin sorunlarını doğrudan aktardıklarını belirtti.
Durmaz, geçmişte zeytinyağına kilo başına verilen teşvik benzeri bir uygulamanın yeniden değerlendirilmesini önerdiklerini söyledi. Devletin üreticiyi mutlaka desteklemesi gerektiğini vurgulayan Durmaz, son çare olarak ziraat odalarıyla birlikte bir dosya hazırlayarak Cumhurbaşkanlığı makamına sunmayı planladıklarını da açıkladı.
Mazot desteği gibi üreticinin yükünü azaltacak bir çalışma üzerinde de durduklarını belirten Durmaz, üretimin sürdürülebilmesi için devlet desteğinin önemli olduğunu ifade etti.
“MİLAS YAĞININ DEĞERİ DAHA YÜKSEK OLMALI”
Milas zeytinyağının Memecik zeytininden elde edildiğini, uluslararası ödüllere sahip ve tescilli bir ürün olduğunu belirten Durmaz, Milas yağı ile kuzey bölgelerinde üretilen yağlar arasındaki fiyat farkının da giderilmesi gerektiğini söyledi.
Bu konunun üst birliğe bağlı kooperatiflerin Germencik’te yapacağı toplantıda da gündeme getirileceğini belirten Durmaz, Milas zeytinyağının hak ettiği değeri bulması için mücadele etmeye devam edeceklerini ifade etti.
“ŞENLİK, SORUNLARIMIZI DİLE GETİRMEK İÇİN BİR FIRSAT”
Kasım ayında gerçekleştirilecek Uluslararası Milas Zeytin, Zeytinyağı ve Turizm Festivali’nin üretici açısından önemli bir fırsat olduğunu belirten Durmaz, organizasyonun yalnızca bir festival olarak değerlendirilmemesi gerektiğini söyledi.
Şenliğin, Milas zeytinciliğinin sorunlarını daha geniş kesimlere anlatmak için önemli bir platform olduğunu belirten Durmaz, üreticinin etkinliğe sahip çıkmasının da büyük önem taşıdığını ifade etti.
“İşimiz zeytin. Başka bir işimiz yok” diyen Durmaz, kooperatif yönetimi olarak ortaklarının haklarını korumak ve daha yüksek gelir elde etmelerini sağlamak için her zemini kullanmak zorunda olduklarını söyledi.
“ÜRETİCİNİN YÜZÜ GÜLERSE MİLAS KAZANIR”
Zeytin Hasat Şenliği’nin sorumluluğunun yalnızca ilçeyi yöneten kurumlara bırakılmaması gerektiğini vurgulayan Durmaz, üreticiden fabrika sahibine, zeytin ve zeytinyağından gelir elde eden herkesin organizasyona sahip çıkması gerektiğini söyledi.
Milas’ın yalnızca zeytinden ibaret olmadığını, kentin çok sayıda farklı zenginliğe sahip olduğunu belirten Durmaz, buna karşın kırsalda yaşayan çiftçi için zeytinin en önemli geçim kaynaklarından biri olduğunu ifade etti.
“Üreticimizin yüzü gülerse bu kent kazanır, bu ülke kazanır” diyen Durmaz, Milas’ın geleceği adına herkesin sorumluluk alması gerektiğini söyledi.
“KİMSE DAVET BEKLEMESİN, HEPİMİZ EV SAHİBİYİZ”
Festivalin Milas’ın zeytinini, zeytinyağını, coğrafi işaretli ürünlerini, tarihini ve doğasını tanıtmak açısından önemli bir fırsat olduğunu belirten Durmaz, tüm Milaslıları organizasyona sahip çıkmaya çağırdı.
Durmaz, şenliğin yalnızca kurumların değil, tüm kentin ortak organizasyonu olması gerektiğini vurgulayarak, “Bu kent hepimizin, hepimiz ev sahibiyiz” mesajı verdi.
6-7-8 Kasım tarihlerinde “Zeytinden Denize, Tarihten Geleceğe” mottosuyla gerçekleştirilecek 12’nci Uluslararası Milas Zeytin, Zeytinyağı ve Turizm Festivali’nin, Milas zeytinciliğinin sorunlarının yanı sıra kentin sahip olduğu değerlerin de daha geniş kitlelere taşınmasına katkı sunması bekleniyor. Durmaz’ın çağrısı ise açık: Milas’ın zeytini ve zeytinyağı için yalnızca üretici değil, kentin tamamı sorumluluk almalı.
