“MUĞLALI ÜRETİCİ ÜRÜNÜNÜ KORUYAMIYOR, EMEĞİNİN KARŞILIĞINI ALAMIYOR”
İYİ Parti Muğla Milletvekili Prof. Dr. Metin Ergun, Muğla’da hasat sonrası ürün kayıplarının önlenmesi ve üreticilerin pazarlama sorunlarının çözülmesi amacıyla Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı’nın yanıtlaması istemiyle TBMM’ye yazılı soru önergesi sundu. Ergun; soğuk hava deposu kapasitesinden ürün kayıplarının ekonomik boyutuna, kamu eliyle tesis kurulmasından elektrik faturası desteği ve faizsiz yatırım kredisine kadar beş başlıkta Bakanlığın adımlarını sordu.
İYİ Parti Muğla Milletvekili Prof. Dr. Metin Ergun, Muğla’da tarımsal üretimin sürdürülebilirliği ve üreticilerin emeğinin korunması için hasat sonrası altyapının güçlendirilmesi gerektiğine dikkat çekti. Ergun, Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı tarafından yazılı olarak cevaplandırılması istemiyle Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına sunduğu soru önergesinde, özellikle soğuk hava deposu ve soğuk zincir altyapısındaki yetersizliklerin üreticilerin ürünlerini değerlendirmesini zorlaştırdığını gündeme getirdi.
“ÜRETİM VAR, ANCAK ÜRÜNÜ KORUMA VE PAZARLAMA ALTYAPISI YETERSİZ”
Muğla’nın narenciye, zeytin, seracılık ve su ürünleri başta olmak üzere tarımsal üretimde stratejik bir konuma sahip olduğunu vurgulayan Ergun, Köyceğiz, Ortaca, Dalaman, Fethiye ve Milas ilçelerinde yoğunlaşan üretimin hasat sonrası koruma, depolama ve pazarlama süreçlerinde önemli sorunlarla karşı karşıya olduğunu belirtti.
Bölgedeki kurumsal soğuk hava depolarının sayı ve kapasite bakımından yetersiz kalmasının üreticileri zor durumda bıraktığına işaret eden Ergun, ürünlerin maliyetinin altında fiyatlarla aracılara satılmak zorunda kalabildiğini veya dalında çürüyerek ekonomik değerini kaybedebildiğini ifade etti. Ergun, mevcut sorunun yalnızca depolama kapasitesiyle sınırlı olmadığını; soğuk zincir altyapısının geliştirilmesinin üreticilerin pazarlık gücü, ürünlerin pazara ulaştırılması ve tarımsal gelirin korunması açısından da önem taşıdığını ortaya koydu.
ÜRÜN KAYIPLARININ BOYUTU VE EKONOMİK MALİYETİ SORULDU
Soru önergesinde Bakanlığa, Muğla genelinde tescilli ve aktif ticari soğuk hava deposu sayısının kaç olduğu, bu tesislerin toplam depolama kapasitesi ve mevcut kapasitenin ilin bitkisel üretimini karşılama oranı soruldu.
Ergun ayrıca, ön soğutma tesisi ve soğuk hava deposu yetersizliği nedeniyle hasat sonrasında meydana gelen ürün kayıplarının oranının ve bu kayıpların yıllık tahmini ekonomik maliyetinin açıklanmasını istedi.
KAMU ELİYLE SOĞUK HAVA DEPOSU KURULACAK MI?
Ergun’un önergesinde öne çıkan başlıklardan biri de kamu yatırımları oldu. Muğla’daki narenciye ve zeytin üreticilerinin desteklenmesi amacıyla Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO), Tarım Kredi Kooperatifleri veya yerel yönetimlerle iş birliği içinde soğuk hava deposu ve entegre paketleme tesisi kurulmasına yönelik bir acil eylem planı bulunup bulunmadığını Bakanlığa sordu.
Önergede, IPARD ve Kırsal Kalkınma Yatırımlarını Destekleme Programı (KKYDP) kapsamında sunulan hibe imkânlarına rağmen yüksek enerji maliyetleri ve inşaat giderlerinin küçük üretici kooperatiflerinin yatırım yapmasını zorlaştırdığına dikkat çekildi.
KOOPERATİFLERE ELEKTRİK DESTEĞİ VE FAİZSİZ KREDİ GÜNDEMDE
Soğuk hava depolarının işletme maliyetleri arasında önemli yer tutan elektrik giderleri de soru önergesinin başlıkları arasında yer aldı. Ergun, özellikle üretici birlikleri ve kooperatiflerin işlettiği tesisler için indirimli bir “Tarımsal Enerji Tarifesi” veya özel fatura desteği sağlanmasının planlanıp planlanmadığını sordu.
Ergun ayrıca, IPARD III ve KKYDP kapsamında yüzde 50-70 oranında hibe desteğinden yararlanmak isteyen ancak kalan yatırım tutarını karşılayacak öz sermayeye sahip olmayan küçük üreticiler ve kooperatifler için kamu bankaları aracılığıyla uzun vadeli, faizsiz “Yatırım Tamamlama Kredisi” sağlanmasına yönelik bir çalışma olup olmadığının açıklanmasını istedi.
TARIMSAL ÜRETİM KADAR HASAT SONRASI ALTYAPI DA ÖNEMLİ
Metin Ergun’un TBMM Başkanlığına sunduğu önerge, Muğla’da tarımsal üretimin korunması için depolama, soğuk zincir, paketleme ve finansman sorunlarının birlikte ele alınması gerektiğini gündeme taşıdı.
Önergeyle Bakanlığın mevcut kapasiteye, hasat sonrası kayıplara ve bunların ekonomik maliyetine ilişkin verilerinin açıklanması; kamu yatırımları, enerji desteği ve uygun finansman imkânları konusunda somut bir yol haritası bulunup bulunmadığının ortaya konulması isteniyor.
Tarım ve Orman Bakanlığının sorulara vereceği yanıtlar, Muğla’daki üreticilerin hasat sonrası altyapı ihtiyaçları ve bu alanda planlanan destekler bakımından önem taşıyacak.
