Labranda Antik kent yerleşim yeri Karya bölgesine başkentlik yapmış en eski ve Milas’tan 15 km’lik kutsal yolu bağlayan 750 metre yükseklikte dağ eteğine inşa edildiği, bazı dönem içerisinde antik kent imar edilerek geliştirildiği kent içerisinde üç ayrı bölgede yapılan arkeolojik kazılardan anlaşılmaktadır. Mimari açıdan ele alındığında ören yerindeki harabelerin zengin ve ihtişamlı görüntüsü yıllar içerisinde birçok yabancı bilim adamlarının araştırmalarına konu olmuş kaynak ve yazıları bulunmaktadır.
Labranda’nın tarihi değerinden başka da Milas ve Muğla için bir başka değeri de bulunmaktadır. O da “Labranda içme suları” olarak içmekte kullanılan kaynak suyudur.
Milas’a 14 km uzaklıkta bir antik kutsal alan. Buradaki kutsal alanın yukarısında ortadan yıldırım düşünce ayrılmış bir kocaman kaya parçası ve hemen altında da bir su kaynağı vardır. Eski dönemde Zeus için bir kutsal alan olduğu gibi bu günlerde de suyunun şifalı olduğuna dair söylentiler bulunmaktadır.
İlçemizin kuzeyinde bulunan Labranda Antik Kenti’nin kuzeydoğusundaki Koca Yayla’dan doğal olarak çıkarılan Labranda Doğal Kaynak Suyu’nun şöyle bir parametrik özelliği var. Milas Labranda suyunun PH değeri 8’dir. Türkiye’de satılan birçok su bu değerlere sahip değil. Diğer sular artezyen suyu, arıtma suyu olabiliyor. Birçok firma makine sistemini kullanıyor. Tamamen suyumuzun özelliğini saklı tutarak kaynağından çıktığı gibi paketleniyor. İçildiği zaman asla bir şişkinlik yapmıyor. Vücudumuzu besliyor. Vücut hücrelerimizdeki suyla Labranda Suyu doğru orantılı. Sağlık açısından çok değerli antik kentimizden gelen bir kaynak suyudur.
Vakti zamanında savaş tanrısı Zeus’un savaş esnasında askerleri yaralanıyor, hastalanıyor. Zeus’un Altın Küpeli Balıkların yaşadığı Labranda Suyu’ndan askerlerine içirdiği, askerlerin sağlına kavuştuğu ve bu savaşı kazandığı rivayet edilir. Sağlık açısından analiz ettiğimizde de Milas Labranda Doğal Kaynak Suyu’nun bu efsaneyle örtüşen bir özelliğinin olduğu görülmektedir.
Şimdi ise bu kıymetli su kaynağı, çok büyük bir yanlışlık içinde olmaktadır. Labranda su kaynağının bulunduğu yere, devletimiz tarafından da onay verilerek maden çıkarılması için izin verilmiştir. Bu da Labranda su kaynağının sonu olabileceği gibi, eski zamanlarımızın değerli antik eserlerinin de yok edileceği ortadadır.
Muğla Milas’ta bulunan Zeus Labrandos’un kutsal alanı olan Labranda Antik Kenti’nde 2011 yılı kazı çalışmaları başladı. Bir süre önce, yöredeki maden ocaklarında yapılan patlatmaların “su kaynakları” bakımından oluşturduğu tehlikeye dikkat çekilmesinin ardından şimdi de Labranda’ya zarar vereceği uyarısı yapıldı.
Adnan Menderes Üniversitesi Öğretim Üyesi, Labranda Kazısı Eşbaşkanı Dr. Fatma Bağdatlı Çam, “Labranda antik kentinin yakınlarında maden çalışmaları yapıldığını, maden ocaklarında yapılan dinamitle patlatmaların antik kentten hissedildiğini belirterek, bu patlatmalar zor şartlarda ayakta duran yapıların daha çabuk zarar görmesine ve hatta yıkılmalarına neden olabilir” dedi. Ve ilave ederek, “Buradaki yapıların çoğu tapınak. Hekatomnos ailesiyle ilgili kutsal yapılar içermekte. Antik dönemde Labranda da yılda bir kere çok büyük bir festival düzenlenerek, tanrılara adaklar adanmaktaydı. Milas’tan buraya gelen 14 kilometre uzunluğunda sekiz metre genişliğinde mermerden yapılmış bir antik yol vardı. Buradaki çalışmalar bu yol sayesinde yapılmış.” demektedir.
Şimdi ise bu tarihi eserlerin ve Labranda su kaynaklarının, maden ocakları açılması dolayısı ile yok olacağı günlerin içerisindeyiz.
Gerek tarihsel, gerekse tabiat kaynakları olarak bu “Yok edilici davranışlara” izin verilmemelidir. Labranda maden ocakları için kurban edilmemelidir.
